Rudy Ogon (rudy_ogon) wrote,
Rudy Ogon
rudy_ogon

K. Żabierek: Prawdziwy obraz banderyzmu



Narastający na Ukrainie banderyzm i napływ do Polski wielkiej ilości Ukraińców mogących kultywować uznanie dla ludobójczej dla Polaków organizacji UPA z czasów II wojny światowej i lat powojennych, sprawia że Polacy zmuszeni są zainteresować się tą odległą ale bardzo brutalną historią polsko-ukraińskich stosunków.

Pierwszym sprawdzianem wzajemnych relacji a które przyniosły utworzenie w późniejszych latach ukraińskich organizacji nacjonalistycznych okazały się wydarzenia z lat 1918-1919. Doszło wówczas do walk polsko-ukraińskich o przynależność Małopolski Wschodniej czego pierwszym aktem była walka o Lwów1. Ze względu na fakt, że przebieg działań wojennych jest dostatecznie dobrze opisany w literaturze polskiej i ukraińskiej zatrzymam się jedynie nad kwestią istotną ze względu na późniejsze próby negowania odpowiedzialności za ludobójstwo z czasów II wojny światowej. W czasie tego konfliktu w momencie przejmowania inicjatywy przez stronę polską na światło dzienne zaczęła wypływać brutalność ukraińska wobec polskich jeńców i ludności cywilnej2.

31 sierpnia 1920 roku z inicjatywy Oficerów strzelców siczowych odbył się w Pradze Zjazd delegatów Ukraińskich Wojskowych Organizacji za granicą. Zjazd ten dał podwaliny pod UWO (Ukraińska Wojskowa Organizacja). Ruch ten miał na celu przejście do walki partyzanckiej skierowanej przeciwko państwu polskiemu. Można powiedzieć że od początku był to ruch rewanżystowski o celach zbieżnych z interesami Republiki Weimarskiej3.


Słowo Pomorski, 1935, nr 269, s. 2

Zamachy terrorystyczne do jakich dochodziło w pierwszym dziesięcioleciu niepodległej Polski były jedynie początkiem akcji terrorystycznych. Na zjeździe, który odbył się 1929 roku w Wiedniu, doszło do utworzenia Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów (OUN). Wyłoniona organizacja była bezpośrednio kontynuatorką trzech nacjonalistycznych frakcji ukraińskich działających na emigracji, Była to: Ukraińska Wojskowa Organizacja(UWO) Związek Ukraińskiej Mlodzieży Nacjonalistycznej (SUNM) oraz Legia Ukraińskich Nacjonalistów (LUN)4.

W momencie uroczystych obchodów Targów Wschodnich we Lwowie w 1929 roku, ukraińska organizacja wojskowa dokonała w różnych punktach miasta czterech zamachów bombowych. Jedna z bomb wybuchła w biurze Targów Wschodnich. Zaniósł ją tam starszy pan, który podając się za kierownika gimnazjalnej wycieczki z Włoszczowa poprosił o przechowanie bagażu, w którym był mechanizm zegarowy5. W wyniku wybuchu w zarządzie Targów wschodnich ciężko ranna została niewinna osoba, pełniąca tam swoje obowiązki. Bestialstwem w tym wydarzeniu, dokonanym przez Ukraińców, był fakt zaatakowania Targów Wschodnich, będących instytucją wyłącznie gospodarczą.


Głos Krajny, 1935, nr 93, s. 2

W tym okresie od lipca do listopada 1930 roku szowiniści ukraińscy dokonali około 220 podpaleń, aktów pobicia i zniszczenia. W wyniku takich zachowań strona polska przeprowadzała pacyfikacje w ukraińskich wsiach. Taka reakcja strony polskiej spowodowała międzynarodową akcję propagandową wymierzoną w Polskę. Skargi jednak ukraińskie zostały 30 stycznia 1932 roku przez Radę Ligi Narodów oddalone, gdyż pacyfikacje przeprowadzone przez rząd polski uznano za sprowokowane terrorem ukraińskim6. Kwestia ta jest bardzo ważna że względu na fakt, że pacyfikację Małopolski Wschodniej w 1930 roku strona ukraińska podnosi dziś jako argument usprawiedliwiający niezadowolenie Ukraińców mające doprowadzić do ludobójstwa w czasie wojny7.

Kolejne lata przynosiły wzmożenie działalności terrorystycznej przez organizacje ukraińskie. Tylko w pierwszej połowie 1934 roku terroryści ukraińscy dokonali na terenie Małopolski Wschodniej zamachów, w których zginęło 9 osób, a wiele zostało rannych. Odpowiedzialność za te zamachy spadała bezpośrednio na Banderę8.

Kim więc był ten osławiony głorią bohatera na Ukrainie Stefan Bandera? Był on synem księdza wyznania greko-katolickiego, pochodził z Kałusza. Urodził się w 1909 roku. Był studentem Politechniki we Lwowie na Wydziale Rolniczo-Leśnym9. Do najgłośniejszych aktów terrorystycznych jakie zorganizował należały zamach na konsula sowieckiego we Lwowie, zabójstwo Dyrektora Ukraińskiego Gimnazjum Iwana Babija we Lwowie i zamach na ministra Bronisława Pierackiego w Warszawie10.

W związku z tymi dwoma ostatnimi zamachami Stefan Bandera, bedący obywatelem polskim, znalazł się na ławie oskarżonych wraz z 12-towarzyszami przed Sądem Okręgowym w Warszawie11.

W czasie śledztwa po zamordowaniu polskiego minstra Piernackiego Bandera odmówił zeznań w jężyku polskim, gdyż uznał że prawo polskie go nie obowiązuje jednocześnie zaprzeczył wszelkim kontaktom z O.U.N12.

W czasie drugiego dnia procesu gdy doszło do odczytania aktu oskrżenia słuchacze mogli zapoznać się terrorystyczną działalnością U.O.W i O.U.N jak również poznać zeznania Iwana Malucy, który zeznał że Bandera był początkowo referentem propagandowym a od 1932 roku zastępcą „Prowidnyka Krajowego” aby w połowie 1933 roku samemu przejąć funkcję kierownicze. Według Malucy pod jego wpływem O.U.N przeszła do stosowania terroru13. Bandera został skazany na karę śmierci zamienioną na dożywocie. W czasie odbywania kary podjęta została próba odbicia przebywającego w więzieniu we Wronkach Bandery14.

Warto uświadomić sobie rolę jaką odgrywał Bandera w II Rzeczypospolitej. Jego terrorystyczna działalność, pominięciu nawet ludobójstwa dokonanego przez będącą pod jego wpływem organizację UPA w czasie II wojny światowej i po jej zakończeniu, sprawia, że dla Polaków dbających o pamięć, szczególnie w 100-lecie niepodległości powinna kojarzyć się z osoba niosącą łzy i przelaną niewinną krew rodaków.

1 Lwów i Przemyśl, Kurjer Warszawski, 1918, nr 303, s.2.

2 K. Żabierek, Zbrodnie ukraińskie w czasie walk w Galicji Wschodniej 1918-1919 w świetle „Kurjera Warszawskiego,Kresowe Stanice, 2017, nr 75, s.25-42.

3 L. Kulińska, Działalność terrorystyczna i sabotażowa nacjonalistycznych organizacji ukraińskich w Polsce w latach 1922-1939, Kraków 2009, s. 71-73.

4 M. Małozięć, Okręg AK Wołyń, a ludobójstwo OUN-UPA. Zarys problematyki, [w:] Zagłada Polaków na kresach II Rzeczpospolitej, pod red. E. Juśko, Tarnów 2008, s. 139-155.

5 Ukraińskie zamachy bombowe we Lwowie, Słowo Pomorskie, 1929, nr 209, s. 2.

6 J. Krasuski, Tragiczna niepodległość Polski 1918-1947, Toruń 2007, s. 139.

7 P. Juśko, Ludobójstwo ludności polskiej na Wołyniu i w Galicji Wschodniej w opinii historiografii polskiej i ukraińskiej oraz na łamach współczesnych podręczników do nauczania historii. Zarys problematyki, [w:] Zagłada Polaków na kresach II Rzeczypospolitej, pod red. E. Juśko, Tarnów 2008,s. 109-120.

8 L. Kulińska, Działalność terrorystyczna i sabotażowa nacjonalistycznych organizacji ukraińskich w Polsce w latach 1922-1939, Kraków 2009, s. 272-273; Szczegóły zbrodni w Gródku Jagiellońskim, Gazeta Bydgoska, 1932, nr 279, s. 1; Mord polityczny we Lwowie, Słowo Pomorskie, 1934, nr 107, s. 2.

9 L.Kulińska, dz.cyt. , s.654.

10 Kulisy akcji terrorystycznej U.O.N. odsłania proces o zabójstwo śp. Min. Pierackiego, Nowy Kurjer, 1935, nr 269, s.1.

11 Zamachowcy ukraińscy na ławie oskarżonych, Kurjer Bydgoski, 1935, nr 269, s.1; Oskarżeni o zamordowanie śp. Min. Pierackiego, Słowo Pomorskie, 1935, nr 236, s.2; Mordercy min. Pierackiego, Głos Krajny, 1935, nr 94, s.2.

12 Oskarżeni nie chcą zeznawać po polsku…, Kurjer Bydgoski, 1935, nr 271, s.1.

13 Litwa współdziałała z mordercami z O.U.N., Słowo Pomorskie, 1935, nr 269, s.2.

14 Proces o próbę uprowadzenia bandyty, Słowo Pomorskie, 1938, nr 290, s.3.

https://wprawo.pl/2018/04/24/k-zabierek-prawdziwy-obraz-banderyzmu/?fbclid=IwAR1VQP7FL8_rPRjT9PGCbW6ZJet0PHm-EIWCvvla9aV5qH3Xa7iUMJsmhEI
Tags: 2ème guerre mondiale, antipolonisme, kresy wshodnie, politique, pologne, racisme et nazisme, ukraine
Subscribe
  • Post a new comment

    Error

    Anonymous comments are disabled in this journal

    default userpic

    Your IP address will be recorded 

  • 0 comments